„Kolumbowie” to poruszająca opowieść o odwadze, przyjaźni i heroizmie osadzona w brutalnych realiach II wojny światowej. Ten kultowy serial zabiera widzów w podróż przez mroczny czas hitlerowskiej okupacji, koncentrując się na losach pokolenia polskich harcerzy i studentów. W obliczu terroru i bezwzględności wroga, młodzi ludzie nie wahają się ani chwili – wybierają drogę walki zbrojnej w szeregach Armii Krajowej.
Serial śledzi losy grupy młodych bohaterów, wśród których wyróżniają się dwudziestoletni „Zygmunt”, „Jerzy” i „Siwy”. Dorastając w cieniu wojny są zmuszeni do podejmowania niezwykle trudnych, często tragicznych decyzji, które naznaczają ich młode życie. W obliczu codziennego terroru i okrucieństwa okupanta „Kolumbowie” stawiają czoła nie tylko militarnym wyzwaniom, ale także uniwersalnym problemom dorastania: nawiązują pierwsze miłości i przyjaźnie, uczą się poświęcenia i wzajemnego wsparcia. Ich historia to świadectwo niezłomnego ducha i determinacji w walce o przetrwanie i wolność swojej ojczyzny.
Gatunek
wojenny
Reżyseria
Janusz Morgenstern
Scenariusz
Roman Bratny
Muzyka
Jerzy Matuszkiewicz
Zdjęcia
Tadeusz Wieżan
Produkcja
Zespół Filmowy Iluzjon
Rok produkcji
1970
Data premiery
9 września 1970
W rolach głównych
- Tadeusz Janczar (narrator)
- Jan Englert („Zygmunt”)
- Władysław Kowalski („Jerzy”)
- Jerzy Matałowski (Stanisław Skiernik ps. „Kolumb”)
- Karol Strasburger („Siwy”)
- Krzysztof Machowski („Czarny Olo”)
- Marek Perepeczko („Malutki”)
- Jerzy Trela (por. Jerzy Jagiełło, ps. „Florian”)
- Alicja Jachiewicz („Niteczka”)
- Bożena Kowalczyk (Baśka)
- Halina Golanko („Ałła”)
- Antonina Gordon-Górecka (matka Jerzego)
- Piotr Pawłowski (ojciec „Kolumba”)
- Bolesław Idziak (major „Junosza”)
- Halina Czengery-Wołłejko (matka Zygmunta)
- Ryszarda Hanin (Maria Frazik, więźniarka na Pawiaku)
- Wirgiliusz Gryń (plutonowy Szymuś)
Czas trwania odcinka
53-61 minut
Liczba odcinków
5
Odcinek 1 — Śmierć po raz pierwszy
„Zygmunt”, „Kolumba”, „Jerzy” i „Siwy” tworzą niewielką grupę dywersyjną, której dowództwo sprawuje „Zygmunt”. Otrzymują zadanie przerzucenia tajnej drukarni w bezpieczne miejsce. Zadanie to wymaga precyzji i odwagi, jednak w trakcie jego realizacji grupa natrafia na patrol niemieckiej żandarmerii. Dochodzi do zaciekłej walki, w wyniku której tragicznie ginie jeden z członków oddziału – „Siwy”. Jego śmierć jest pierwszym bolesnym uderzeniem, które uświadamia młodym bohaterom brutalność i bezwzględność wojny.
Odcinek 2 — Żegnaj Baśka
Oddział Zygmunta przeprowadza kolejną akcję bojową. Ich celem jest likwidacja bahnschutza Maltza, komendanta posterunku niemieckiej straży kolejowej, który zasłynął ze swojego okrucieństwa. Misja zostaje pomyślnie zrealizowana. Równocześnie w życiu prywatnym bohaterów rozgrywa się dramat. Baśka, dziewczyna „Kolumba”, wpada w ręce Gestapo. Aresztowana i poddawana torturom dziewczyna wykazuje się niezwykłą odwagą i niezłomnością. Pomimo zadawanego bólu, nie wydaje prawdziwego miejsca zamieszkania „Kolumba”, chroniąc tym samym swojego ukochanego i całą konspiracyjną siatkę przed dekonspiracją. Jej postawa podkreśla ogromne poświęcenie i ryzyko, na jakie narażeni byli ludzie działający w podziemiu.
Odcinek 3 — A jeśli będzie wiosna
Gestapo wpada na ślad tajnej radiostacji zainstalowanej w mieszkaniu „Jerzego”. Niemieckie służby aresztują całą obsługę radiostacji. Jedynie „Jerzemu” udaje się uniknąć schwytania – sprytnie odgrywa rolę nieświadomego gospodarza mieszkania. Niestety, ta sytuacja jest dla „Jerzego” ogromnym obciążeniem. W szeregach konspiracji zaczyna krążyć plotka, że współpracuje z Gestapo, a on sam staje się głównym podejrzanym o zdradę. Grozi mu wyrok śmierci. W obliczu tak poważnych oskarżeń, przyjaciele „Jerzego” – „Zygmunt” i „Kolumb” – podejmują usilne starania, aby wyjaśnić całą sprawę. Dzięki ich determinacji i zaangażowaniu, prawda wychodzi na jaw. „Jerzy” zostaje zrehabilitowany i oczyszczony z zarzutów, co pozwala mu wrócić do walki w konspiracyjnej grupie.
Odcinek 4 — Oto dziś
1 sierpnia 1944 roku. Wybucha Powstanie Warszawskie. „Zygmunt”, „Jerzy” i „Kolumb” znajdują się na barykadach bohaterskiej Warszawy, aktywnie uczestnicząc w zbrojnym zrywie. Początkowo powstańcy odnoszą sukcesy, jednak wkrótce muszą zmierzyć się z przeważającymi siłami wroga. Pod naporem niemieckiej armii polskie oddziały, wraz z „Zygmuntem”, „Jerzym” i „Kolumbem”, są zmuszone do wycofania się na Stare Miasto. Sceny walki są brutalne i ukazują ogrom poświęcenia. Wśród powstańców ginie wielu żołnierzy. Jedną z ofiar Powstania jest „Malutki”.
Odcinek 5 — Śmierć po raz drugi
Obrona Starego Miasta dobiega końca. Powstańcy stają przed dramatyczną koniecznością przebicia się za wszelką cenę do Śródmieścia, by kontynuować walkę. W trakcie jednej z potyczek „Kolumb” zostaje ranny, co czyni go bezsilnym świadkiem rozgrywającej się wokół tragedii. Największa z nich dotyka „Niteczkę”. W zajętym przez Niemców polowym szpitalu powstańczym dziewczyna zostaje zgwałcona i zamordowana.







